Yaklaşık 2 ay süren bakım, onarım, dijitalleştirme ve kataloglama çalışmalarının ardından erişime açılan koleksiyon, Osmanlı’nın ilim ve edebiyat birikimine ışık tutan çok sayıda önemli eseri bir araya getiriyor.
İsmail Erünsal koleksiyonunu neden bağışladı?
Osmanlı kitap ve kütüphane tarihi üzerine çalışmalarıyla tanınan İsmail Erünsal, yıllar boyunca kendi imkanlarıyla oluşturduğu koleksiyonunu 6 Ağustos’ta Süleymaniye Yazma Eser Kütüphanesine bağışladı.
Erünsal, bağış kararında Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığının son dönemde yürüttüğü çalışmaların etkili olduğunu belirtti. Eserleri millete ait bir emanet olarak gördüğünü ifade eden Erünsal, koleksiyonunu bağışlayarak bu emaneti asıl sahibine teslim ettiğini ve eserlerin daha iyi korunarak daha geniş bir kesimin kullanımına sunulmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi.
Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı ise koleksiyonun bakım, onarım, dijitalleştirme ve kataloglama işlemlerini yaklaşık 2 ay içerisinde tamamladı.
Şeyh Galib’in kendi el yazısıyla yazdığı Divan da koleksiyonda
525 eserlik koleksiyonun en dikkat çekici parçalarından biri, ünlü şair Şeyh Galib’in henüz 18-19 yaşlarındayken tertip ettiği ve kendi el yazısıyla kaleme aldığı Divan.
Şeyh Galib’in gençlik dönemindeki edebi üretimine ışık tutan eser, koleksiyonda bulunan 15 müellif hattı nüsha arasında yer alıyor. Bu özellik, eseri edebiyat tarihi açısından önemli kaynaklardan biri haline getiriyor.
Koleksiyondaki istinsah tarihi belirlenmiş nüshaların en eskisi ise 1523 tarihli Divan-ı Emir Şahi. Yaklaşık 503 yıllık eser, Osmanlı döneminin edebi birikimine ilişkin önemli bilgiler barındırıyor.
Daha önce bilinmeyen divanlar da koleksiyonda
İsmail Erünsal Yazma Eser Koleksiyonu yalnızca bilinen ve nadir eserlerden değil, varlığı daha önce bilinmeyen bazı metinlerden de oluşuyor.
Osmanlı padişahı 2. Bayezid döneminin şairlerinden Safi mahlasıyla tanınan Cezeri Kasım Paşa’nın sağlığında tertip ettiği Divan, koleksiyonun öne çıkan eserleri arasında bulunuyor.
Keşfi ve Urfalı Mustafa Hatti’nin divanları da daha önce varlığı bilinmeyen veya başka nüshalarına rastlanmayan metinler arasında yer alıyor. Özellikle 15. ve 16. yüzyıl edebiyatına ait eserler, divan şiirinin dil ve üslup bakımından geçirdiği değişimin takip edilmesine imkan sağlıyor.
Koleksiyonda Osmanlı ekonomisi ve diplomasisine ışık tutan belgeler var
Koleksiyon, edebi eserlerin yanı sıra Osmanlı Devleti’nin ekonomik, diplomatik ve idari tarihine ilişkin önemli kaynakları da içeriyor.
288 sayfalık Narh Defteri, Osmanlı fiyat tarihi açısından dikkat çeken belgeler arasında bulunuyor. Dönemin ekonomik hayatına ilişkin veriler barındıran eser, Osmanlı’da fiyatlar ve ekonomik yaşam üzerine yapılacak araştırmalara kaynak oluşturuyor.
Seyfullah Ağa’nın Sefaretnamesi ile Osmanlı ilmiye teşkilatına ilişkin Tarik Defteri de koleksiyonun önemli eserleri arasında yer alıyor. Abdurrahman el-Askeri’nin Miratü’l-Işk adlı eseri ise 16. yüzyıl Melamilik tarihine ilişkin kaynak niteliği taşıyor.
55 divan ve 28 icazetname bulunuyor
Koleksiyonun kapsamı yalnızca nadir yazmalarla sınırlı değil. Tasavvuf ve tarikatlar alanında 185, edebiyat alanında ise 153 eser bulunuyor.
Koleksiyonda ayrıca 55 divan ve 28 icazetname yer alıyor. Tezhip ve farklı süsleme unsurlarının bulunduğu 43 cilt ile tarihi cilt örnekleri de koleksiyonun sanat tarihi açısından değerini artırıyor.
Böylece İsmail Erünsal’ın yıllar boyunca bir araya getirdiği eserler, Osmanlı’nın ilim, edebiyat, tasavvuf, ekonomi ve kültür hayatına ilişkin farklı dönemlerden önemli kaynakları aynı koleksiyonda buluşturuyor.
525 eser artık dünyanın her yerinden incelenebilecek
Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, koleksiyonun dijital erişime açılmasının yazılı kültürel mirasın korunması açısından önem taşıdığını belirtti.
Ersoy, “Hocamızın bu anlamlı bağışı da asırların ilim ve edebiyat birikimini herkesin yararlanabileceği bir hazineye dönüştürdü. Milletimize ait bir emanet olarak gördüğü bu eserlerin daha iyi korunması, gelecek nesillere ulaşması ve daha fazla insanın istifadesine sunulması gayesiyle koleksiyonunu bağışlayan kıymetli hocamız İsmail Erünsal’a gönülden teşekkür ediyorum” açıklamasında bulundu.
İsmail Erünsal Yazma Eser Koleksiyonu, Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığının internet sitesi üzerinden dijital olarak incelenebiliyor. Koleksiyonun erişime açılmasıyla birlikte tek nüsha, nadir yazmalar ve müellif hattı eserler, araştırmacıların yanı sıra kültür ve edebiyat meraklılarının da kullanımına sunulmuş oldu.