ABD eski Başkanı Donald Trump, yeniden dünya gündeminin merkezine oturdu. Bu kez konu, ne iç siyaset ne de seçim kampanyası… Trump, yapay zekâ destekli bir görsel paylaşımı ile Grönland’ı ABD toprağı olarak gösteren harita üzerinden Avrupa’ya diplomatik bir mesaj gönderdi. Görselde yalnızca harita değil, Avrupa liderlerinin yapay zekâ tarafından oluşturulmuş yüzleri de yer aldı. Ancak asıl krizi başlatan detay, Trump’ın bu paylaşımı “stratejik hak” iddiasıyla taçlandırması ve ardından Avrupa'ya yönelik ithalat vergisi tehdidinde bulunması oldu. Peki, Trump neyi amaçlıyor? Grönland gerçekten ABD hedefinde mi?
Grönland Paylaşımıyla Patlayan Kriz: Yapay Zekâlı Harita Olay Yarattı
Trump’ın sosyal medya hesabından servis ettiği görsel, bir anda küresel siyasetin sıcak konusu haline geldi. Görselde, Grönland ABD sınırları içinde gösterilirken, haritanın kenarında Fransa, Almanya ve İngiltere liderlerinin yapay zekâ ile üretilmiş yüzleri dikkat çekti. Alt metni olmayan ama anlamı oldukça açık olan bu paylaşım, yalnızca politikacıları değil, medya ve analistleri de alarma geçirdi.
Trump, bu paylaşımdan kısa süre sonra yaptığı açıklamada, Grönland’ın ABD için stratejik bir hedef olduğunu, bunun gerçekleşmemesi durumunda ise Avrupa’dan ithal edilen ürünlere ek vergi uygulanacağını duyurdu.
Trump’tan Avrupa’ya Vergi Şantajı: “Ya Satarsınız Ya Ödersiniz!”
Açıklamaya göre Trump, Grönland’ın Danimarka tarafından ABD’ye satılmaması halinde, Şubat ayından itibaren Avrupa menşeli ürünlere yüzde 10 vergi koyacak, bu oran ise Haziran’da yüzde 25’e çıkacak.
Bu açıklama Avrupa başkentlerinde soğuk duş etkisi yarattı. AB ülkeleri Trump’a sert yanıtlar verirken, Brüksel’de acil bir zirve çağrısı yapıldı. Özellikle ticaret savaşlarından bunalan Avrupa ekonomisi, bu tehdidin ciddi bir ticari yıkıma yol açabileceği görüşünde birleşti.
İngiltere Başbakanı Starmer’dan Net Tavır: “Grönland’ın Kaderi Adanın Hakkıdır”
Trump’ın açıklamalarına en net cevap ise İngiltere Başbakanı Keir Starmer’dan geldi. Starmer, “Ticaret üzerinden baskı kurulması kabul edilemez. Grönland’ın geleceğini yalnızca Grönland halkı ve Danimarka belirler” diyerek ABD'nin olası adımlarını açıkça reddetti. Starmer ayrıca Trump’ın tavrını “müttefiklik anlayışına aykırı” bulduğunu belirtti.
Grönland ve Danimarka'da Protesto Dalgası: “Yankee, Evine Dön!”
Trump’ın Grönland hamlesi yalnızca diplomatik kanallarda değil, sokakta da sert yankı buldu. Danimarka ve Grönland’da binlerce kişi protestolar düzenledi. “Greenland is not for sale” ve “Yankee go home” sloganları öne çıkarken, Kopenhag ve Nuuk’taki gösteriler dünya basınına manşet oldu.
Halkın tepkisi yalnızca duygusal değil; yerel liderler ve Danimarkalı siyasetçiler de Grönland’ın bağımsız karar alma hakkının tartışılamayacağını vurguladı.
Ekonomik Etkiler: Piyasalar Sarsıldı, Altın Yükseldi
Trump’ın açıklamalarının ardından, Avrupa borsaları sert düşüş yaşadı. Euro değer kaybederken, yatırımcılar güvenli liman arayışına girdi. Altın fiyatları hızla yükselirken, bazı analistler bu krizin küresel ticarette yeni bir belirsizlik dalgası başlatabileceğini ifade ediyor.
ABD’nin olası vergi artışlarının yalnızca Avrupa’yı değil, küresel tedarik zincirlerini de etkileyebileceği yönünde uyarılar yapılıyor. Özellikle otomotiv ve tekstil sektörlerinin bu süreçten ciddi biçimde zarar görebileceği belirtiliyor.
Stratejik Hesap: Grönland Neden Bu Kadar Önemli?
Grönland yalnızca kuzeydeki dev bir ada değil, aynı zamanda Arktik bölgesindeki stratejik dengelerin kalbi. Trump’ın bu konuda bu kadar ısrarcı olmasının arkasında yatan temel nedenler:
Kritik madenler ve nadir elementlerin varlığı
Arktik deniz yollarının gelecekteki önemi
Rusya ve Çin'in Kuzey Kutbu’ndaki etkisini dengeleme hedefi
ABD’nin uzun vadeli güvenlik ve enerji stratejileri
Bu hamle, yalnızca bir ada satın alma girişimi değil; küresel kutup politikasında kartların yeniden karılması anlamına geliyor.
