ABD’nin 28 Şubat’ta düzenlediği ve bir okul binasının vurulmasıyla sonuçlanan saldırıya ilişkin yeni ayrıntılar ortaya çıktı. ABD’li yetkililer ve konuya dair bilgi sahibi kaynaklar, olayın arka planını New York Times gazetesine anlattı.
Saldırıda 170 kız çocuğunun hayatını kaybettiği bildirildi. Okul binasının hedef alınması uluslararası kamuoyunda büyük tepki çekerken, olayın nasıl gerçekleştiğine dair soruşturma sürüyor.
Aktarılan bilgilere göre saldırı, büyük ölçüde bir “hedefleme hatasının” sonucu meydana geldi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı’nda (CENTCOM) görevli subayların hedef koordinatlarını oluştururken, askeri istihbarat birimi tarafından sağlanan eski verileri kullandığı belirtildi.
ABD Savunma İstihbarat Ajansı’nın (DIA) hazırladığı “hedef kodlaması”nda söz konusu okul binasının askerî hedef olarak işaretlendiği ve bu bilginin doğrudan CENTCOM’a gönderildiği ifade edildi. Bu kodlama üzerinden yapılan planlama sonucunda hedef koordinatlarının oluşturulduğu ve saldırının bu veriler temel alınarak gerçekleştirildiği kaydedildi.
Yetkililer, eski istihbarat verilerinin neden ikinci kez doğrulanmadığı sorusunun ise hâlâ netlik kazanmadığını belirtiyor. Olayla ilgili soruşturma sürerken, hedefleme sürecindeki denetim mekanizmalarının nasıl işlediği de mercek altına alındı.
Saldırıda Tomahawk füzesi kullanıldığı bildirildi. Uzun menzilli ve yüksek hassasiyetli bu seyir füzesi, dünyada operasyonel olarak yalnızca ABD tarafından kullanılıyor.
Öte yandan soruşturmayı yürüten yetkililer, saldırı kararında yapay zekâ tabanlı analiz sistemlerinin rol oynayıp oynamadığını da inceliyor. ABD Ulusal Jeo-uzamsal İstihbarat Ajansı’nın geliştirdiği “Maven Smart” sistemi, çeşitli veri analiz yazılımlarıyla birlikte çalışarak istihbarat subaylarının potansiyel hedefleri belirlemesine yardımcı oluyor.
Ancak yetkililer, ilk değerlendirmelere göre hatanın yeni teknolojilerden kaynaklanmasının pek olası görünmediğini ifade ediyor. İncelemelerde, olayın “savaş dönemlerinde görülebilen ancak zaman zaman yıkıcı sonuçlar doğuran bir insan hatasından” kaynaklanmış olabileceği üzerinde duruluyor.
