Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılı ulaştırma sektörü nihai enerji tüketim verilerini paylaştı. Rapor, kara yolu, hava yolu, deniz yolu ve demir yolu taşımacılığındaki enerji tüketim detaylarını ortaya koyarken, sektörlerin hangi enerji kaynaklarını daha yoğun kullandığını da gözler önüne seriyor.
Kara Yolu Taşımacılığı: Enerji Tüketiminde Açık Ara Lider
2024 yılında kara yolu taşımacılığı, 1 milyon 103 bin 279 terajul enerji tüketimi ile ulaştırma sektöründe en yüksek payı aldı. Yakıt türleri itibarıyla dağılım şöyle:
- Motorin: %66,4
- LPG: %17,2
- Benzin: %15,9
- CNG-LNG: %0,3
- Elektrik: %0,2
Kara yolunda tüketilen nihai enerjinin araç türlerine göre dağılımı ise şu şekilde gerçekleşti: otomobiller %47,1, kamyonlar %21,4, kamyonetler %20,3 ve otobüsler %5,2. Bu veriler, özellikle motorin tüketiminin kara yolu taşımacılığında hâlâ baskın olduğunu gösteriyor.
Hava Yolu Taşımacılığı: Uluslararası Uçuşlar Enerji Kullanımını Yükseltti
Hava yolu taşımacılığında 2024 yılında nihai enerji tüketimi 287 bin 106 terajul olarak kaydedildi. Toplam enerji tüketiminin:
- %84,5’i uluslararası hava yolu taşımacılığı
- %15,5’i yurt içi hava yolu taşımacılığı
Olarak gerçekleştiği bildirildi. Jet yakıtı (kerosen) tüketimi bir önceki yıla göre %8,9 artış gösterdi. Bu artış, özellikle yoğun uluslararası uçuş trafiği ile bağlantılı olarak değerlendiriliyor.
Deniz Taşımacılığı: Yolcu ve Yük Taşımacılığı Dengesi
Yurt içi deniz yolu taşımacılığında 2024 yılı nihai enerji tüketimi 11 bin 20 terajul oldu. Yolcu taşımacılığı toplam tüketimin %52,6’sını oluştururken, yük taşımacılığı %47,4 pay aldı.
Motorin tüketimi bir önceki yıla göre %0,7 azaldı. İç su yolları hariç deniz taşımacılığındaki bu düşüş, sürdürülebilir ve enerji verimli taşımacılık uygulamalarının etkisi olarak yorumlanıyor.
Demir Yolu Taşımacılığı: Elektrik Kullanımı Öne Çıkıyor
Demir yolu taşımacılığında 2024 yılında nihai enerji tüketimi 10 bin 358 terajul olarak gerçekleşti. Enerji kaynaklarının dağılımı ise şöyle:
- Elektrik: %57,3
- Motorin: %42,7
Bir önceki yıla göre motorin tüketimi %2,8 azalırken, elektrik tüketimi %6,3 arttı. Özellikle yüksek hızlı trenlerde elektrik tüketimi %20,4 düşerken, tramvay ve metrolarda %8 artış gözlendi. Bu veriler, şehir içi elektrikli taşımacılığın giderek daha fazla tercih edildiğini ortaya koyuyor.
Ulaştırma Sektöründe Enerji Trendleri
TÜİK verileri, kara yolu taşımacılığının hâlâ enerji tüketiminde dominant olduğunu gösteriyor. Hava yolu taşımacılığında artan uluslararası uçuşlar, enerji tüketimini yükseltiyor. Deniz ve demir yollarındaki dengeli tüketim ise sürdürülebilir taşımacılık politikalarının etkisini yansıtıyor.
Bu veriler, enerji politikaları, sürdürülebilir taşımacılık ve sektörel stratejiler geliştirmek isteyen karar vericiler için kritik öneme sahip.
