Maltepe’de 7 Katlı Binanın 3 Katı Çöktü
Olay, saat 05.40 sıralarında Maltepe’de meydana geldi. Henüz belirlenemeyen nedenle 7 katlı bir binanın zemin üstündeki 3 katı çöktü.
Çökme ihbarının ardından bölgeye çok sayıda ekip gönderildi. AFAD, UMKE, itfaiye, sağlık ve emniyet ekipleri olay yerine ulaşarak arama ve kurtarma çalışmalarına başladı.
Binadaki çalışmalar sürerken, olayın neden meydana geldiğinin belirlenmesine yönelik incelemeler de devam ediyor.
Emekli Mimar Binanın Eski Fotoğraflarını İnceledi
Olay yerinde değerlendirmelerde bulunan mahalle sakini emekli mimar Emir Tekin, çöken binanın geçmişine ilişkin yaptığı incelemelerde dikkat çekici tespitlerde bulundu.
Tekin, özellikle 1999 Marmara Depremi sonrasında yapı denetim sisteminin değiştiğini belirterek, 2000 yılı öncesi ve sonrasında yapılan binalar arasında ayrım yapılması gerektiğini ifade etti.
Tekin, çöken binanın eski fotoğrafları ile mevcut halini karşılaştırdığını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
’’2000 yılı öncesi ve sonrası diye bir ayrım olarak koymamız gerekiyor. 1999 depreminden sonra yasayla yapı denetim firmaları kuruldu. Artık bina kontrollü yapılıyor ve bu binalarda hemen hemen hiçbir sorun yok, yani kontrol çok iyi yapılıyor. Ben yıkılan binaya 1,5-2 kilometre mesafedeyim. Ama binanın eski fotoğraflarına ve şu anki durumuna baktım. Bina zemin kat üzerine yıkıldı. Dükkan katı bayağı yüksek. 2000 yılı öncesi binalarda da projeye uyumsuzluk var. Yani yapılan bina yerinde yüzde 50 büyütülüyordu. Aynı demir ve aynı kolanla fiziki olarak büyütülüyordu. Tapu verebilmek için daire sayısı arttırılmıyor ama yatayda büyütülüyordu. Yıkılan bu binada aynısını yaşadığımız belli. Küçük bir arsa, 4 daire üzerine bina kurulmuş. Bu binada 20 dairenin fazla daire ve dükkan var. Bu kadar arasa, 1,50 emsal ile bu yapı olmaz. Bu bina en yüzde 50 büyütülmüştür. Şöyle bir sorun var: Bu binalar dönüştürülemiyor. Bina dönüşsün diye bakanlık yüzde 30 imar artışı veriyor. Yüzde 30 imar artışı bile bugünkü inşaat alanını sağlamıyor’’
“Küçük Bir Arsa” Detayına Dikkat Çekti
Emekli mimar Emir Tekin'in açıklamalarında özellikle arsanın büyüklüğü ile binanın mevcut yapılaşması arasındaki ilişki öne çıktı.
Tekin, projeye aykırı şekilde yatay büyütmenin 2000 yılı öncesinde yapılan bazı binalarda görülebildiğini savunurken, Maltepe’de çöken binada da benzer bir durumun yaşandığının belli olduğunu ifade etti.
Binada fazla sayıda daire ve dükkan bulunduğuna dikkat çeken Tekin, mevcut yapılaşmanın arsanın büyüklüğü ve emsal oranıyla uyumlu görünmediğini belirtti.
Bu değerlendirmeler, çökmenin nedeninin yalnızca binanın yaşı üzerinden değil, yapının projeye uygunluğu, geçmişte yapılan değişiklikler ve mevcut taşıyıcı sisteminin durumu üzerinden de incelenmesi gerektiğine işaret ediyor.
Kentsel Dönüşüm Tartışması Yeniden Gündemde
Maltepe’de yaşanan bina çökmesi, İstanbul’daki eski yapı stokunun yenilenmesi ve kentsel dönüşüm çalışmalarını da yeniden gündeme taşıdı.
Emekli mimar Emir Tekin, eski binaların dönüşümünde imar hakkı ile mevcut yapılaşma arasında sorun yaşandığını belirterek, verilen imar artışının bazı yapıların mevcut inşaat alanını karşılamadığını ifade etti.
Kentsel dönüşüm sürecinde mevcut binanın yeniden yapılabilmesi için gerekli koşulların sağlanamamasının, bazı yapıların dönüşümünün önünde engel oluşturduğu değerlendirmesi yapıldı.
Prof. Dr. Mehmet Fatih Altan’dan Kentsel Dönüşüm Vurgusu
Prof. Dr. Mehmet Fatih Altan da Maltepe’deki bina çökmesinin ardından kentsel dönüşüm konusuna dikkat çekti.
Altan, yüzde 50 artı 1 uygulamasıyla kentsel dönüşümün hızlandığını ancak özellikle yaşlı vatandaşların mevcut binalarını terk etmek istememesi nedeniyle dönüşüm sürecinde sorun yaşandığını belirtti.
İstanbul'da çok sayıda eski yapının bulunduğu düşünüldüğünde, bina güvenliği ve kentsel dönüşüm konusu önemini koruyor. Maltepe’deki olayda ise hem çökme nedeninin hem de binanın geçmişteki yapısal değişikliklerinin yapılacak teknik incelemeler sonucunda netleşmesi bekleniyor.
Arama Kurtarma Çalışmaları Sürüyor
Çöken binada ekiplerin çalışmaları devam ederken, olayın kesin nedenine ilişkin resmi incelemelerin tamamlanması bekleniyor.
AFAD, UMKE, itfaiye, sağlık ve emniyet ekiplerinin bölgede yürüttüğü çalışmalar kapsamında binanın güvenliği ve olası riskler de değerlendiriliyor.
Maltepe’de sabah saatlerinde meydana gelen çökme, özellikle 2000 yılı öncesinde inşa edilen yapıların güvenliği ve kentsel dönüşüm sürecinde yaşanan sorunları bir kez daha gündeme getirdi. Binanın neden çöktüğü, yapılacak teknik incelemelerin ardından kesinlik kazanacak.
