Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) araştırmacıları, kolorektal kanser tedavisinde etkili olabilecek yeni nesil antikanser bileşikleri geliştirerek önemli bir adım attı. TÜBİTAK destekli projede sentezlenen 32 molekülden 2’sinin, mevcut kemoterapi ilaçlarına kıyasla tümör hacmini yüzde 70-80 oranında küçülttüğü ve düşük toksisite gösterdiği belirlendi. Bu bulgular, kolorektal kanser tedavisinde daha etkili ve yan etkileri düşük yeni seçeneklerin yolunu açıyor.
Yeni Antikanser Bileşikler Laboratuvar ve Hayvan Deneylerinde Test Edildi
KTÜ Fen Fakültesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Ceyda İçsel Yılmaz ve Prof. Dr. Veysel Turan Yılmaz tarafından geliştirilen bileşikler, TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi’nde gerçekleştirilen hücre kültürü ve hayvan deneyleriyle test edildi. Araştırmada, kolorektal kanser hücrelerine karşı mevcut kemoterapi ilaçlarına göre daha yüksek antikanser etki gösteren ve sağlıklı hücrelere daha az zarar veren moleküller elde edildi.
32 Yeni Molekülden 2’si Öne Çıkıyor
Proje kapsamında 32 yeni molekül sentezlenirken, özellikle 2 bileşiğin tümör hacmini yüzde 70-80 oranında küçültmesi ve düşük toksisite göstermesi dikkat çekti. Çalışmada, kanser hücrelerine seçici etki gösteren 5 bileşik detaylı incelenirken, hayvan deneylerinde 2 bileşiğin klinik olarak umut vadeden sonuçlar sağladığı kaydedildi.
Doç. Dr. Yılmaz: “Kolorektal Kanser Daha Genç Yaşlarda Görülüyor”
Toplantıda konuşan Doç. Dr. İçsel Yılmaz, kolorektal kanserin başlangıçta 60 yaş ve üzeri grupta görüldüğünü, ancak günümüzde 45 yaş ve altında da sıklıkla ortaya çıktığını belirtti. Yılmaz, “Dünya genelinde kolorektal kanser, ölümcül kanser türleri arasında üçüncü sırada yer alıyor ve yaklaşık 2 milyon yeni vaka görülüyor. 2035 yılında bu sayının 2,5 milyona ulaşması bekleniyor” ifadelerini kullandı.
Yeni Bileşikler Mevcut Tedavilere Rakip Olabilir
Araştırmada kullanılan 5-fluorourasil ve oksaliplatin gibi mevcut kemoterapi ilaçlarının toksisite ve etkinlik sınırlılıklarını aşmayı hedeflediklerini belirten Yılmaz, “Yeni bileşiklerimiz, kanser hücrelerini öldürürken sağlıklı hücrelere verdiği zarar minimum seviyede. Özellikle iki bileşiğimiz, mevcut ilaçlara göre tümör boyutunu yüzde 70-80 oranında küçülttü ve kanser tedavisinde umut verici sonuçlar sağladı” dedi.
Prof. Dr. Yılmaz: “Bu Çalışma Milli ve Yerli İlaç İçin Önemli Bir Tohum”
Projeyi yürüten Prof. Dr. Veysel Turan Yılmaz, “İki bileşiğimiz kolorektal kanser tedavisinde oldukça umut verici. Bu çalışma, ülkemize milli ve yerli ilaç kazandırma yolunda önemli bir adım. Şimdi bu tohumun fidesini büyütüp koruyarak meyvesini almak istiyoruz” ifadelerini kullandı.
