Fatih Belediyesi tarafından yürütülen “Miras Fatih” çalışmaları kapsamında gerçekleştirilen proje ile Ali Kuşçu Mahallesi’nde bulunan Yeniçeşme Medresesi, geçmişte yalnızca temel ve duvar izleriyle takip edilebilen bir yapı olmaktan çıkarılarak yeniden işlevlendirildi.
Tarihi kimliği korunarak ayağa kaldırılan medrese, bundan sonra sosyal ve kültürel faaliyetlere ev sahipliği yapacak.
Yeniçeşme Medresesi 16. Yüzyılda İnşa Edildi
Yeniçeşme Medresesi, Perviz Efendi tarafından 1561-1566 yılları arasında yaptırıldı. Yapının inşa edildiği dönemde Osmanlı mimarisinin en önemli isimlerinden Mimar Sinan mimarbaşı olarak görev yapıyordu.
İstanbul’un tarihî dokusunun önemli parçalarından biri olan medrese, zaman içerisinde çeşitli onarımlardan geçti. Yapının 1847 ve 1863 yıllarında onarıldığı biliniyor.
Ancak ilerleyen yıllarda yaşanan yangınlar, medresenin fiziksel varlığı üzerinde büyük tahribata yol açtı. Yapı, geçirdiği yangınların ardından giderek yok olurken 1918 yılına gelindiğinde medreseden geriye yalnızca arsasının kaldığı belirtiliyor.
Bu süreçte Yeniçeşme Medresesi’nin tarihî varlığı büyük ölçüde izlere ve belgelere bağlı hale geldi.
Arkeolojik Kazılar Tarihi Yapının İzlerini Ortaya Çıkardı
Fatih Belediyesi tarafından gerçekleştirilen ihya çalışmasının en önemli aşamalarından birini arkeolojik araştırmalar oluşturdu.
Medresenin bulunduğu alanda yapılan kazılarda yapının özgün temel kalıntıları ve duvar izleri ortaya çıkarıldı. Böylece geçmişte nasıl bir yapının bulunduğuna ilişkin önemli veriler elde edildi.
Arkeolojik kazılardan elde edilen bulgular, tarihî belgeler ve koruma ilkeleri birlikte değerlendirilerek yeniden ihya projesinin altyapısı oluşturuldu.
Bu yaklaşım sayesinde Yeniçeşme Medresesi’nin yeniden ayağa kaldırılmasında yalnızca tarihî bir yapının benzerinin yapılması yerine, alanda bulunan özgün izlerin dikkate alınması hedeflendi.
Tarihi Doku Korunarak Yeniden İhya Edildi
Yeniçeşme Medresesi’nin yeniden şehir hayatına kazandırılması sürecinde yapının tarihî kimliğinin korunmasına önem verildi.
Arkeolojik kazılarda belirlenen temel ve duvar izleri, tarihî kaynaklarla birlikte değerlendirilerek hazırlanan proje doğrultusunda çalışmalar gerçekleştirildi.
Böylece uzun yıllar boyunca yalnızca kalıntılarıyla varlığını sürdüren yapı, yeniden görünür hale getirildi.
Fatih Belediyesi’nin “Miras Fatih” çalışmaları kapsamında yürütülen proje, ilçedeki tarihî yapıların korunması ve gelecek kuşaklara aktarılması amacıyla gerçekleştirilen çalışmalardan biri olarak öne çıktı.
Yeniçeşme Medresesi Sosyal ve Kültürel Hayata Katkı Sunacak
Yeniden ihya edilen Yeniçeşme Medresesi yalnızca tarihî bir yapı olarak korunmadı. Medrese, sosyal ve kültürel faaliyetlere ev sahipliği yapacak şekilde yeniden işlevlendirildi.
Bu sayede 16. yüzyıldan günümüze ulaşan tarihî miras, yalnızca geçmişin bir hatırası olarak değil, günümüz şehir yaşamının da bir parçası haline getirildi.
Fatih’in tarihî kimliğinin korunması açısından önem taşıyan medresenin, düzenlenecek sosyal ve kültürel etkinliklerle vatandaşların kullanımına sunulması hedefleniyor.
Başkan Turan: "Şehrimizin hafızasını yeniden ayağa kaldırıyoruz"
Fatih Belediye Başkanı M. Ergün Turan, ilçenin sahip olduğu tarihî mirasın korunmasının önemli bir sorumluluk olduğunu belirtti.
Yeniçeşme Medresesi’nin büyük ölçüde fiziksel varlığını kaybetmiş önemli kültür miraslarından biri olduğunu ifade eden Turan, gerçekleştirilen çalışmada arkeolojik kazılarda ortaya çıkarılan özgün yapı izlerinin esas alındığını söyledi.
Turan, yeniden ihya sürecinin yalnızca bir binanın yeniden yapılmasından ibaret olmadığını belirterek şu ifadeleri kullandı:
"Yeniçeşme Medresesi, fiziki varlığını büyük ölçüde kaybetmiş önemli kültür miraslarımızdan biriydi. Arkeolojik kazılarda ortaya çıkan özgün temel ve duvar izlerini esas alarak bu kıymetli eseri yeniden ayağa kaldırdık. Bizim için mesele yalnızca bir yapıyı ihya etmek değil, şehrimizin hafızasını ve medeniyet birikimini gelecek nesillere taşımaktır. Yeniçeşme Medresemizin Fatih’imize ve İstanbul’umuza hayırlı olmasını diliyorum.
Fatih’in Tarihi Mirası Geleceğe Taşınıyor
İstanbul’un tarihî merkezlerinden Fatih, Osmanlı ve Bizans dönemlerinden günümüze ulaşan çok sayıda esere ev sahipliği yapıyor. İlçedeki tarihî yapıların korunması, restore edilmesi ve yeniden işlevlendirilmesi, kentin kültürel mirasının geleceğe aktarılması açısından önem taşıyor.
Yeniçeşme Medresesi de geçirdiği yangınlar ve zaman içerisindeki tahribat nedeniyle fiziksel varlığını büyük ölçüde kaybeden yapılardan biri olarak yeniden gündeme geldi.
Arkeolojik kazılarda ortaya çıkarılan temel ve duvar izlerinin değerlendirilmesiyle yeniden ihya edilen medrese, artık tarihî geçmişiyle birlikte sosyal ve kültürel yaşamın da bir parçası olacak.
Fatih Belediyesi’nin “Miras Fatih” çalışmaları kapsamında gerçekleştirilen proje ile Yeniçeşme Medresesi’nin yeniden görünür hale getirilmesi, ilçenin tarihî hafızasının korunmasına yönelik önemli adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.
