Donald Trump’ın İran’a yönelik kullandığı sert ifadeler dünya gündeminde büyük yankı uyandırdı. ABD Başkanı, ateşkesin teknik olarak sürdüğünü savunsa da yaptığı açıklamalarla yeni bir savaş ihtimalini yeniden tartışmaya açtı. Özellikle “Eğer ateşkes olmazsa İran’dan yükselen dev bir parıltı göreceksiniz” sözleri uluslararası basında “örtülü savaş tehdidi” ve “sert gözdağı” olarak yorumlandı.
Son günlerde Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan çatışmalar sonrası tansiyon yeniden yükselirken, küresel piyasalar ve diplomatik çevreler Washington-Tahran hattındaki gelişmeleri yakından takip ediyor.
Trump’tan Gündem Yaratan Açıklama
Gazetecilerin ateşkesin devam edip etmediğine ilişkin sorusunu yanıtlayan Donald Trump, “Evet, ateşkes sürüyor. Bugün bizimle uğraştılar, biz de onları darmadağın ettik” ifadelerini kullandı.
Ancak asıl dikkat çeken bölüm İran’a yönelik tehdidi oldu. Trump açıklamasında:
“Eğer ateşkes olmazsa İran’dan yükselen dev bir parıltı göreceksiniz. Hızlıca anlaşma imzalasalar iyi olur”
ifadelerini kullandı.
Uluslararası medya kuruluşları, bu sözlerin bölgede tansiyonu daha da artırabileceğini değerlendiriyor.
Hürmüz Boğazı’nda Gerilim Yeniden Yükseldi
Hürmüz Boğazı çevresinde son günlerde yaşanan askeri hareketlilik dikkat çekiyor.
ABD kaynaklarına göre:
- İran’a ait drone’lar,
- füze sistemleri,
- sürat tekneleri
Amerikan savaş gemilerine yönelik tehdit oluşturdu.
Bunun ardından ABD ordusunun İran’daki bazı askeri noktaları hedef aldığı öne sürüldü.
İran Devrim Muhafızları ise saldırıların ABD tarafından başlatıldığını savunarak operasyonların “misilleme” olduğunu açıkladı.
Ateşkes Resmen Sürüyor Ama Sahada Çatışma Var
Beyaz Saray, nisan ayında başlayan ateşkesin teknik olarak hâlâ yürürlükte olduğunu belirtiyor. Ancak sahada yaşanan karşılıklı saldırılar, anlaşmanın fiilen kırılgan hale geldiğini gösteriyor.
Uzmanlara göre:
- taraflar resmi olarak ateşkesi bozmak istemiyor,
- ancak bölgedeki askeri operasyonlar kontrolsüz şekilde büyüme riski taşıyor.
Bu durum, özellikle enerji piyasalarında büyük endişe yaratıyor.
Dünya Enerji Piyasaları Alarmda
Gerilimin merkezinde bulunan Hürmüz Boğazı, dünya enerji taşımacılığının en kritik noktalarından biri olarak görülüyor.
Küresel petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’si bu bölgeden geçiyor. Uzmanlara göre olası bir büyük çatışma:
- petrol fiyatlarını hızla yükseltebilir,
- enerji krizini tetikleyebilir,
- küresel enflasyonu artırabilir.
Son günlerde petrol fiyatlarında yaşanan sert hareketlerin arkasında da bölgedeki askeri gerilim gösteriliyor.
Dış Basın: “Trump’ın Dili Sertleşiyor”
Uluslararası medya kuruluşları, Donald Trump’ın son dönemde İran’a yönelik kullandığı söylemlerin giderek daha sert hale geldiğine dikkat çekiyor.
Trump daha önce de:
- “İran’ı taş devrine çeviririz”
- “Bütün ülke havaya uçar”
- “İran yeryüzünden silinir”
gibi açıklamalarıyla gündem olmuştu.
Son “dev bir parıltı” çıkışı ise yeni bir askeri operasyon ihtimaliyle ilişkilendiriliyor.
Uzmanlardan Kritik Uyarı
Uluslararası ilişkiler uzmanları, bölgede yaşanacak yeni bir büyük çatışmanın:
- enerji piyasaları,
- küresel ticaret,
- finans sistemleri,
- Orta Doğu dengeleri
üzerinde ciddi etkiler oluşturabileceğini belirtiyor.
Özellikle ABD ile İran arasında doğrudan yaşanacak yeni bir askeri kriz ihtimali, dünya piyasalarının en büyük risk başlıkları arasında gösteriliyor.
