Boğaz Geçiş Ücretlerinde Yeni Dönem
Türk Boğazları'ndan herhangi bir limana uğramadan geçen uluslararası gemiler için uygulanan geçiş ücretleri yeniden güncelleniyor. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yapılan düzenlemeyle net ton başına alınan ücret yaklaşık yüzde 15 oranında artırıldı.
Yeni uygulama kapsamında gemilerden alınacak ücret 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren net ton başına 6,70 dolar olarak uygulanacak.
Montrö Sözleşmesi Kapsamında Hesaplanıyor
Türk Boğazları'ndan alınan ücretler, Montrö Boğazlar Sözleşmesi hükümleri doğrultusunda belirleniyor. Hesaplamalarda gemilerin net tonajı ve altın frank değeri esas alınıyor.
Boğazlardan geçen uluslararası gemilerden sağlık denetimi, fener hizmetleri ve tahlisiye hizmetleri kapsamında çeşitli ücretler tahsil ediliyor.
39 Yıllık Sabit Tarife Sonrası Artışlar Devam Ediyor
1983 yılından 2022 yılına kadar net ton başına yalnızca 0,80 dolar olarak uygulanan ücretler, uzun yıllar boyunca güncellenmemişti.
2022 yılında gerçekleştirilen düzenlemeyle birlikte ücretler sırasıyla 4,08 dolar, 4,42 dolar, 5,07 dolar ve 5,83 dolar seviyelerine yükseltildi. Son düzenlemeyle birlikte rakam ilk kez 6 dolar seviyesinin üzerine çıkmış olacak.
Boğazlardan Elde Edilen Gelir Katlandı
Son yıllarda yapılan güncellemeler, Türk Boğazları'ndan elde edilen gelirlerde önemli artış sağladı.
Bakanlık verilerine göre;
1 Temmuz 2021 – 30 Haziran 2022 döneminde yaklaşık 38 milyon dolar gelir elde edildi.
1 Temmuz 2024 – 30 Haziran 2025 döneminde gelir 223 milyon dolara yükseldi.
Yeni tarife sonrası gelirin 254 milyon dolar seviyesine ulaşması bekleniyor.
Bu artış, boğaz geçişlerinden elde edilen döviz gelirlerinde tarihi seviyelere işaret ediyor.
Türkiye'nin Stratejik Konumu Gelire Dönüşüyor
İstanbul ve Çanakkale Boğazları, dünya deniz ticaretinin en kritik geçiş noktaları arasında yer alıyor. Karadeniz'i Akdeniz'e bağlayan stratejik su yolları, her yıl binlerce ticari gemiye ev sahipliği yapıyor.
Uzmanlar, güncellenen ücret tarifelerinin Türkiye'nin stratejik konumundan elde ettiği ekonomik faydayı artıracağını ve kamu gelirlerine önemli katkı sağlayacağını değerlendiriyor.
1 Temmuz'da Yürürlüğe Girecek
Yeni ücret tarifesi 1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girecek. Böylece Türk Boğazları'ndan geçiş yapan uluslararası gemiler, sağlık, fener ve tahlisiye hizmetleri için daha yüksek ücret ödeyecek.
Düzenlemenin hem denizcilik sektöründe hem de kamu maliyesi açısından önemli etkiler oluşturması bekleniyor.
